Het eureka gevoel

10 juni 2021

En dan komt de plot er ineens in een vloeiende beweging uit! Eureka!

Vorig jaar gaf uitgeverij Zilverbron mij drie contracten voor de boeken van mijn volgende trilogie. Een nieuw verhaal na “Schimmenschuw” en trilogie “De vergeten vloek”, in een steeds groter wordende verbeeldingswereld. Ik wist de overkoepelende titel al: Interplanetair. Dat er steeds meer planeten en volkeren bij zouden komen in mijn wereldbouw was de enige zekerheid die ik had. Verder was alles nog vaag, heel vaag. Ik had nog maar een summiere beschrijving van waar het verhaal over zou gaan. Ik kon ook niet beloven dat ik me daar aan houden zou. Tijdens het schrijfproces kan het zomaar gebeuren dat er nog heel veel verandert. Zoals de personages.

Mijn eerste plan was steeds twee andere hoofdpersonages per boek, maar daarvan ben ik afgestapt. Nu spelen Daniël en Irene in alle drie de boeken van de trilogie de hoofdrol. Dat moest het een stuk duidelijker maken voor mezelf maar vooral ook voor de lezers. Het eerste plot is tijdens het schrijven van boek 1 veel sterker geworden dan het vage idee dat ik er in eerste instantie over had. Intussen zijn de verhalen voor boek 2 en 3 in mijn hoofd ook alweer sterk gewijzigd. Zelfs de subtitels lijken niet meer op het eerste concept.

Achteraf gezien realiseer ik me dat mijn uitgever wel erg veel vertrouwen in mij had, toen ze direct met drie contracten aankwam voor mijn nieuwe trilogie. Het eerste boek van de drie contracten, Ruimtestad, is uitgebracht op 5 februari 2021. De meeste recensies zijn erg lovend en daar ben ik erg blij mee.

Op het moment ben ik aan versie 4 bezig van het tweede deel. Hoofdstuk 15 is herschreven, nog 10 hoofdstukken te gaan! Er gebeuren mooie dingen tijdens het herschrijven. Het verhaal wordt zienderogen beter. Ik zie woorden op hun plaats springen en zinnen beter leesbaar worden. Wat is het toch een magisch proces om zo met taal bezig te zijn! Ik voel de liefde voor mijn volgende boekenkind groeien. De puzzelstukken vallen langzamerhand precies op de plek waar ze bedoeld zijn in de verhaalstructuur.

Vorige week kwam tijdens het herschrijven van deel 2 ineens de hele synopsis van anderhalve pagina en ook de flaptekst in mijn gedachten naar boven en kon ik die uittypen. Voor het derde deel was dat nog wat te veel gevraagd. Daar waren de dingen nog wat te vaag.

De afgelopen week voelde ik steeds meer de drang om voor boek 3 toch het hele verhaal maar eens heel goed uit te plotten. Want ja, CampNaNoWriMo in juli.

Wat is het toch zalig om te merken dat mijn onderbewuste het op die kritieke momenten helemaal van me overneemt. Gisterenavond kreeg ik echt een “Eureka!” gevoel. Ik pakte het beginnetje van de synopsis erbij waar ik vorige week was blijven steken. En ineens kwam achter elkaar de flaptekst van het derde boek naar buiten. En daarna volgde zes pagina’s plot!

Vanmorgen heb ik daar een samenvatting van gemaakt, zodat die synopsis ook anderhalve pagina werd. De langere uitwerking van de plot moet nog wel wat gedetailleerder worden uitgewerkt in scènes voor het plotschema en de hoofdstukindeling die ik altijd in Excel maak. Maar ik weet nu het begin, het midden en het eind van het verhaal. Ik weet wie de protagonisten zijn, wie de bijpersonages zijn en ook weet ik wie de antagonisten zijn. Ik heb een idee van hoe te twee planeten eruit moeten gaan zien en welke belangrijke plaatsen en landstreken er te vinden moeten zijn. Ik moet alleen nog brainstormen over technische snufjes en magisch dieren- en plantenleven. Ik moet nog namen verzinnen voor bepaalde mensen, elfen, planten en dieren. Nog beter uitdenken hoe het nieuwe magiesysteem dan werkt en het plausibel maken waarom er op dieren door bossen gereden moet worden. Maar dan ben ik eruit. Het hele overkoepelende verhaal van Interplanetair valt helemaal op zijn plek. Wat een openbaring! Ik krijg er zo’n zin in om gauw door te schrijven, zo’n zin om dit uit te werken.

Hoera! Wat is het leven toch mooi als een plan tot leven komt.

Stel je voor dat ik deze maand nu al het herschrijven van deel 2 afkrijg. Dat zou best een reële optie kunnen zijn want zeg nou zelf. Op 10 juni heb ik 3/5 deel van het hele manuscript al af. Nog 10 dagen van iedere dag een hoofdstuk herschrijven, dan kan het 20 juni klaar zijn. Dus dan heb ik nog 10 dagen om CampNaNoWriMo voor te bereiden.

Wat zal ik dan tijdens CampNaNoWriMo schrijven? Ik had het herschrijven van deel 2 er eigenlijk voor gepland. Zal ik dan toch nog een vijfde versie van dit verhaal maken? Of zal ik alvast aan een volgend manuscript beginnen? Bijvoorbeeld aan het manuscript dat mee kan doen aan de wedstrijd die Zilverspoor heeft uitgeschreven voor 1 mei 2022? Of zal ik alvast aan deel 3 gaan beginnen van de trilogie?

Mensenlief. Wat voel ik me vrij! Ik heb de keuze uit drie mogelijkheden. Is dat niet geweldig?

Eureka!

Waar worden jullie vrolijk van?

Groeten van Johanna Lime

Schrijven versie 4 van Geestenpoort

20 mei 2021

Na een periode van even wat anders bruisen de ideeën weer

Op 12 maart 2021 liet ik jullie weten dat ik het manuscript voor Interplanetair deel 2 Geestenpoort helemaal uitgeschreven had. Ik besloot het even te laten rusten en stuurde het manuscript op naar mijn proeflezers, Robin en Sebastiaan. Ze kregen er een aantal weken voor om het door te nemen. Voor Sebastiaan is dit proeflezen onderdeel van een wederzijdse dienst, omdat ik voor hem ook een nieuw manuscript heb proefgelezen. Robin bood het op Facebook aan en dat vind ik echt heel tof van haar!

Ik vertelde mijn proeflezers dat ik van plan was om mijn manuscript ergens in mei weer op te pakken voor een volgende versie. In april had ik iets anders te doen, want in die maand was ik druk bezig met korte verhalen voor de Waterloper verhalenwedstrijd. Begin mei wilde ik eigenlijk nog twee korte verhalen schrijven voor de Harland Awards, maar die lukten nog niet zo goed. Misschien later in dit jaar.

In About Books werd pasgeleden aangekondigd dat Zilverspoor een manuscriptenwedstrijd organiseerde, met de bedoeling dat er nieuwe op zichzelf staande verhalen ingestuurd zouden worden. Een verhaal dat om een geheel nieuwe wereldbouw vroeg, dus. Mijn gedachten sloegen direct op hol. Ik had veel zin om over een andere wereld te brainstormen. Nadat ik een verhaalidee in het klad had opgeschreven om deze hele nieuwe roman te kunnen gaan schrijven, kwam van het een het ander.

Natuurlijk vond ik het nog veel belangrijker om voor mijn trilogie Interplanetair te weten hoe het daarmee verder moest. Ik begon dus ook weer gerichter na te denken over het plot voor deel 3, Schakelmagie. Er kwamen nieuwe ideeën in me op die consequenties hebben voor het herschrijven van deel 2. Want daar wordt de basis voor de gebeurtenissen van deel 3 gevormd. Ik wilde gaan herschrijven en die zaken aan gaan passen.

Het is me gelukt om weer groot te dromen, ik zag het al helemaal gebeuren dat er na Interplanetair nog een trilogie kon volgen. Daarvoor zou ik dan een wereldbouw nodig hebben met vier nieuwe planeten. En de wereld van de manuscriptenwedstrijd… Hoe gaaf zou het zijn om die allemaal uit te tekenen? Maar voorin het boek van Geestenpoort moest ik ook nog tekeningen hebben…

Kaarten voor het volgende boek en voor vijf nieuwe werelden

Ik ging een week logeren bij mijn broer en nam mijn laptop met tekenprogramma mee. Ik tekende iedere dag terwijl mijn broer met zijn hobby bezig was en prachtige diorama’s maakte. We hadden het heel gezellig. We aten samen, dronken koffie en thee, en keken ’s avonds naar spannende films. Ik was niet alleen, we konden over onze hobby’s praten. Het leek wel een week vakantie.

Voor het boek Geestenpoort heb ik Biarrastad, de hoofdstad van Laskoro, en Bengalostad, de hoofdstad van Berinyi 5, getekend. Het idee daarachter is, dat de lezers die mijn boeken kennen op die kaarten de weg kunnen zoeken door die steden en zien waar de belangrijkste gebouwen staan.

Voor de nieuwe planeten heb ik een begin gemaakt met de landkaarten. Het grondgebied met de klimaatzones staan er alvast. Gisteren heb ik de bergen en de heuvels getekend. Het is nog lang niet af, maar ik ga rustig aan steeds een beetje verder. De werelden groeien langzaamaan, en tegelijk met de werelden komen de ideeën voor de verhalen steeds duidelijker naar boven. Dan kan ik de steden en belangrijke gebieden voor de verhaalbouw er ook in gaan zetten. Het wordt heel mooi en goed voor nieuwe verhalen. Daar ben ik van overtuigd.

Proloog aangepakt

Het is nu 20 mei en ik kon niet langer wachten. Vandaag besloot ik te beginnen met het herschrijven van mijn manuscript. Ik begon aan Versie 4 en heb veel gehad aan de commentaren van de proeflezers. De Proloog is een heel stuk beter geworden, ik ben trots op wat er nu te lezen valt. Vanaf nu hoop ik elke dag ongeveer een half hoofdstuk verder te komen met het herschrijven van mijn verhaal. Ik weet waar ik op moet letten, zodat ook de foreshadowing goed door de hoofdstukken heen gevlochten kan worden. Ik heb er zin in en naast het schrijven ga ik aan de gang met het voorbereiden van plot, personages en thema’s voor mijn volgende boeken. Voorlopig ben ik weer heerlijk bezig!

Alleen het genre staat wel vast, dat is de fantastiek. Het genre waarin ik het liefst schrijf. Ik hoop het stukje horror ook nog wat beter uit te kunnen werken in Geestenpoort. Het zal vast goed helpen dat ik nu proeflezers heb. Heerlijk, die feedback!

Hebben jullie al ideeën voor de manuscriptenwedstrijd? Je vindt hem hier https://wp.zilverspoor.com/schrijfwedstrijd/

Groeten van Johanna Lime

Limeschrift 07 – Johanna Lime over schrijven

23 juli 2020

Het zevende blog voor ‘Limeschrift’, in een serie van twintig blogs over schrijven.

Deze keer over het uitwerken van het verhaalidee.

Vandaag gaat het over het onderwerp van dit plaatje.

De beste methode om een boek te schrijven is de methode die bij je eigen stijl als schrijver past, het is de manier van schrijven waar jij je het prettigst bij voelt. Al zijn er veel verschillende methodes die beogen je te helpen bij het schrijven, je moet toch voor jezelf ontdekken wat de allerbeste manier is die voor jou werkt.

De sneeuwvlokmethode van Randy Ingermanson

Voor mij werken een paar ideeën uit de sneeuwvlokmethode bijvoorbeeld redelijk goed bij de eerste uitwerking van een verhaalidee. Vooral bij het schrijven van een goede synopsis heeft deze manier mij aardig geholpen. (Voor deze methode heb ik een paar links geplaatst onderaan dit blog.)

Het stappenplan zoals ik dat van deze methode heb gebruikt voor mijn boeken:

In de originele tekst staat aangegeven hoeveel tijd je uit moet trekken voor elke stap. Dat is iets wat ik niet heb gedaan. Bij mij is er geen tijdslimiet. Als het gelukt is, is het goed.

Stap 1. Maak een samenvatting van één zin.

(Voor Schimmenschuw) “Het meisje overwint haar angsten in een tijdreis en wordt een belangrijk medium.”

Randy Ingermanson geeft aan dat je deze zin voortaan kunt gebruiken om je boek te verkopen, voor te stellen, er een uitgever toe aan te zetten je boek uit te willen geven. Het moet dus een pakkende zin zijn. Daarvoor geeft hij de volgende tips:

  1. Korter is beter: Probeer niet meer dan 15 woorden te gebruiken.
  2. Geen namen van hoofdpersonen gebruiken, wel een omschrijving.
  3. Bindt het algemene aan het persoonlijke. Welk personage heeft het meest te verliezen in het verhaal? Vertel nu wat hij of zij wil bereiken.
  4. Kijk naar de reclamezinnen die bestsellers aanprijzen om dit te leren.

Stap 2. Maak van die ene zin een volledige alinea van vijf zinnen, waarin de opzet van het verhaal met de drie grote rampen (keerpunten) en de climax met het eind beschreven worden.

  1. Geef structuur aan je verhaal met drie keerpunten en een slot.
  2. Ieder keerpunt omvat een kwart van het boek, om een goed einde te ontwikkelen gebruik je het laatste kwart.
  3. Als je in een structuur met drie keerpunten gelooft, correspondeert het eerste keerpunt met het einde van het eerste kwart. Het tweede keerpunt zit halverwege het boek. Het derde keerpunt komt op een kwart na het midden en forceert het vierde punt, waarbij de dingen versnellen (climax) en het tot het slot komt.
  4. Het is goed om het eerste keerpunt te laten veroorzaken door externe omstandigheden.
  5. Maar het tweede en derde keerpunt moeten worden veroorzaakt door de hoofdrolspeler die probeert om de zaken te verbeteren of ten goede te keren. De dingen worden steeds maar slechter en slechter.
  6. Je kunt de alinea gebruiken in het stukje waarmee je je boek voorstelt aan de uitgever.
  7. Het is ideaal als je alinea in het begin bestaat uit vijf zinnen.
  8. De eerste zin geeft de achtergrond en de opzet van het verhaal.
  9. Dan drie zinnen voor de keerpunten en dan een zin voor het eind.
  10. Dit zou op het omslag van het boek kunnen komen.
  11. Het bovenstaande geeft in vogelvlucht aan waar je verhaal over gaat.

Stap 3. Nu heb je iets overeenkomstigs nodig voor de verhaallijnen en voor elk van je personages. Personages zijn het belangrijkst in ieder verhaal en de tijd die je investeert om ze vooraf te ontwerpen, zal ruimschoots worden terugverdiend, als je eenmaal met schrijven begint. Schrijf voor elke hoofdpersoon een pagina grote samenvatting waar op staat:

  1. De naam van het personage.
  2. Een samenvatting in één zin van de verhaallijn van deze persoon.
  3. De motivatie van de persoon (wat wil hij/zij als groter doel? / voor de wereld?)
  4. Het doel van de persoon (wat wil hij/zij concreet bereiken?)
  5. Het conflict van de persoon (wat houdt hem/haar tegen om het doel te bereiken?)
  6. Wat is het leerproces (waardoor leert de persoon, hoe zullen de ervaringen hem/haar veranderen?)
  7. Een samenvatting van de verhaallijn van de persoon in één alinea?

Een belangrijk punt: Je zult misschien merken dat je terug wilt gaan naar de samenvatting van één zin of naar de samenvatting van één alinea, om die te verbeteren. Doe het! Dit is goed, het betekent dat je personages je iets leren over je verhaal. Het is altijd goed in het ontwerpproces om eerder geschreven stukjes te reviseren. Iedere verbetering die je nu aanbrengt zorgt ervoor dat je het niet hoeft te doen als je boek al een heel eind op weg is geschreven te worden.

Een ander belangrijk punt: Het hoeft niet perfect te zijn. Het doel van de stappen in het ontwerpproces is je vooruit te laten gaan naar de volgende stap. Blijf in de pas en ga vooruit! Je kunt altijd terugkeren en het herschrijven als je het verhaal beter begrijpt. Dit zul je ook meestal doen.

Stap 4. In dit stadium zou je een goed idee moeten hebben van de grote overzichtsstructuur van het verhaal.

Van hieruit laat je het verhaal verder groeien. Neem de tijd en breid iedere zin van je eerste alinea (vijf zinnen) uit tot een aparte alinea. Alle paragrafen moeten eindigen met een keerpunt, behalve de laatste, die moet vertellen hoe het boek eindigt

  1. Dit geeft veel plezier en aan het eind heb je een skelet van je verhaal van één pagina.
  2. Het geeft niet als je niet een hele pagina vol krijgt, waar het om gaat is, dat er genoeg ideeën komen die je voor je verhaal kunt gebruiken. Je breidt het conflict uit.
  3. Je zou nu een synopsis moeten hebben!

Stap 5. Maak een paginagrote omschrijving van iedere hoofdpersoon. Schrijf een halve pagina voor iedere nevenpersoon.

Deze samenvattingen zouden het verhaal moeten vertellen vanuit het gezichtspunt van elke persoon. Je kunt ook weer teruggaan om vorige stappen te verbeteren. Gebruik de personagesamenvattingen om je voorstel van je boek met intriges aan te vullen of te wijzigen. Uitgevers houden van op personages gebaseerde verhalen.

Als je de links naar de artikelen over de sneeuwvlokmethode volgt, zul je zien dat die nog veel uitgebreider is. Ik heb echter het meest gebruik gemaakt van bovenstaande vijf stappen. Voor personages gebruik ik tegenwoordig meestal vragenlijsten, maar misschien komt dat doordat ik mijn personages al goed ken. Vroeger schreef ik hele dagboeken vanuit die personages. Voor wereldbouw heb ik speciale Excelbladen gemaakt, een ‘Nomenclatuur’ van op alfabet gesorteerde aantekeningen over mijn verbeeldingswereld. Ik kan altijd teruggrijpen op documenten met vragen over belangrijke aspecten van de wereldbouw, ik vul mijn plotschema in op een spreadsheet en heb allerlei informatie over elementen of bijpersonages uit het verhaal apart uitgewerkt in Word. Veel van die verschillende bestanden hangen open als ik schrijf. In het begin heb ik naast de bovenstaande stappen uit de sneeuwvlokmethode ook tips gebruikt uit het boek: ‘Een bestseller schrijven voor dummies’, door Bart van Lierde.

Mijn manier van werken komt dus niet helemaal overeen met deze methode. Ik gebruik de dingen die voor mij goed werken. Voor de rest zoek ik er andere manieren bij. De laatste tijd kijk ik ook naar YouTube filmpjes waarin schrijvers verschillende onderwerpen behandelen die bij het schrijfproces horen. Maar ook daar geldt dat ik alleen de tips gebruik die ik eens wil gaan uitproberen om te zien of het voor mij werkt. Het moet wel iets zijn waar ik iets mee kan voor het genre waarin ik schrijf en bovendien moet het passen bij de Nederlandse situatie.

******************************************************************

Hier heb je een link naar een goede vertaling van zijn artikel bij Fantasy Schrijven. Op de website van Randy Ingermanson zelf staat de methode in het Engels uitgewerkt. Hier is de link: Op zijn website kun je nog veel meer informatie vinden die misschien handig is voor jou.

******************************************************************

Vandaag tot zover. Volgende keer een nieuwe blog over schrijven.

Het is leuk om reacties op dit blog te krijgen, dus als je tot zover gekomen bent, laat dan weten wat je hiervan vond. Dat kan ook goed in de opmerkingen op Facebook.

Alvast bedankt daarvoor,

Groeten van Johanna Lime