Limeschrift 11 – Johanna Lime over schrijven

20 augustus 2020

Het elfde blog voor ‘Limeschrift’, in een serie van twintig blogs over schrijven.

Deze keer over de spanningsboog, een achtbaan.

Vandaag gaat het over het onderwerp van dit plaatje.

De spanningsboog

De schematische afbeelding van een achtbaan wordt vaak gebruikt om de spanningsboog van een verhaal weer te geven. Je kunt dit gebruiken om te plotten of als een begin om een meer diepgaande uitwerking van het verhaal te plannen. In ieder geval mag je je ervan bewust zijn dat veel verhalen op deze manier verlopen.

Ik heb de termen voor mezelf wat aangepast in het schema hieronder, dat ik heb gevonden in de door NaNoWriMo verstrekte voorbereidingsdocumenten, die bedoeld zijn om schrijvers ertoe aan te zetten te beginnen met een maand lang schrijven.

Dit schema heeft zes onderdelen. Mijn uitgewerkte planning, die ik voor romans gebruik, heeft er nog veel meer. Daarover schrijf ik later in Limeschrift.

Situatie

Dit is de situatie aan het begin van het verhaal. In deze situatie komt het hoofdpersonage in beeld. De hoofdpersoon met verlangens en angsten. Hier krijgt de lezer een idee waarom dat wat er met het hoofdpersonage gebeurt er echt toe doet, waarom dat zo belangrijk is. Wat wil de hoofdpersoon het allerliefst en welke angsten en valse overtuigingen weerhouden hem of haar ervan om te krijgen wat hij of zij verlangt? Welke interne conflicten hebben de hoofdpersonen van het verhaal? De lezer krijgt hints over de spannende en enge dingen die kunnen gaan gebeuren.

Beginincident

Het beginincident brengt de hoofdpersoon buiten haar of zijn comfortzone. Hier begint het avontuur, of ze nu klaar zijn of niet. Het kan een behoorlijk opwindend moment zijn voor het hoofdpersonage, maar echt episch hoeft ook weer niet. Er komt een conflict naar boven waar de protagonist mee te maken krijgt. Zodra het gebeurt, is er geen weg meer terug.

Oplopende conflicten

De oplopende conflicten, ook wel stijgende actie genoemd, is het langste deel van een roman. Dit gedeelte bestaat uit vele evenementen, die elk het meest opwindende deel van het verhaal opbouwen: de climax. Het is waar de personages zich ontwikkelen, waar hun relaties zich verdiepen en waar alles naar boven komt wat er met hen gebeurt vóór die grote finish. Dit is de grootste helling in de achtbaan – hoe hoger men komt, hoe spannender het wordt. Hierin zit het onder ogen zien van de consequenties van het beginincident, de beslissingen die de protagonist maakt, de actie die de hoofdrolspelers ondernemen, de tegenwerking door de antagonist, de verandering van plannen, verschillende keerpunten, grotere tegenstand, rampen en donkere momenten voor de protagonist en een moment van bewustwording.

Climax

De climax of het hoogtepunt is het punt waarop de protagonist de valse overtuigingen ontdekt en transformeert, zijn of haar blinde vlek inziet, de aller-moeilijkste uitdaging aangaat en de angsten overwint. Het is het moment waarop het karakter wordt getest. Nadat de interne strijd gewonnen is, moet nu de externe strijd gewonnen worden. Het is het moment helemaal bovenaan de achtbaan, vlak voor de snelle afdaling. Dit moment duurt niet lang en de climax in een roman ook niet. Soms kan het zelfs toe met een alinea.

Afname spanning

De afname van spanning of vallende actie is wat er daarna gebeurt. Het is het snelle deel van een roman. Je dendert over het spoor van de achtbaan naar beneden met je handen in de lucht! Wordt de tegenstander verslagen? Komen de dromen van de hoofdrolspeler eindelijk uit? Dit betekent niet dat het precies zo gaat als de protagonist gehoopt had. Maar er is wel iets in de hoofdpersoon veranderd, als gevolg van wat er in het verhaal gebeurd is.

Oplossing

De oplossing is hoe de dingen uiteindelijk uitkomen op het einde van het verhaal. Het is ook een plaats waar je ziet hoe het personage en zijn of haar leven is veranderd. Alle avonturen veranderen uiteindelijk iets aan de manier waarop het hoofdpersonage de wereld en hun plaats daarin ziet. In de laatste scènes worden die veranderingen gemarkeerd.

Vandaag tot zover. Volgende keer een nieuwe blog over schrijven.

Het is leuk om reacties op dit blog te krijgen, dus als je tot zover gekomen bent, laat dan weten wat je hiervan vond. Dat kan ook goed in de opmerkingen op Facebook.

Alvast bedankt daarvoor,

Groeten van Johanna Lime

 

2 gedachtes over “Limeschrift 11 – Johanna Lime over schrijven

    1. Een verhaal rond maken zodat de hoofdpersoon aan het eind weer aan het beginpunt is, dus het verhaal rond schrijven, kan ook met de achtbaan. De hoofdpersoon komt dan op dezelfde plaats terug, maar het is niet meer precies dezelfde situatie als in het begin, omdat hij door alle gebeurtenissen uit het verhaal een nieuw inzicht gheeft gekregen. Hij/zij is dus door het verhaal anders over dingen na gaan denken of heeft een bepaalde angst overwonnen.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.